Секоја деценија носи неколку индустрии што го менуваат текот на глобалната економија. Помеѓу 2005 и 2020 година тоа беа cloud (облак) услугите, е-трговијата и био-фармацијата. Сега, две реномирани институции веќе го покажуваат следниот бран.
McKinsey: Идни арени на конкуренцијата
Според најновиот извештај на McKinsey Global Institute, овие индустрии се набројани како „идни арени на конкуренција“ кои во последните три години растеле околу четири пати побрзо од останатите индустрии по пазарна капитализација и десет пати побрзо по приход.
Меѓу најбрзо растечките се:
- Софтвер и услуги базирани на вештачка интелигенција
- Cloud услуги и полуспроводници
- Дигитален маркетинг и сајбер безбедност
- Електрични возила и автономни возила
- Вселенска индустрија
Според Fortune, овие индустрии заедно би можеле да генерираат помеѓу 29 и 48 трилиони долари приход до 2040 година. Тоа не е мала ниша, туку нова структура на глобалната економија.
WEF: 170 милиони нови работни места до 2030
Извештајот „Future of Jobs“ на Светскиот економски форум проценува дека до 2030 година AI и сродните технологии ќе создадат околу 170 милиони нови работни места, наспроти 92 милиони што ќе исчезнат. Тоа значи нето добивка од 78 милиони позиции, но со голема промена во нивната структура.
Индустриите со најголем очекуван раст на побарувачка за кадар:
- Вештачка интелигенција и машинско учење
- Анализа на податоци (big data analysis)
- Сајбер безбедност
- Обновливи извори на енергија
- Здравствена нега и образование, како и сектори што тешко се автоматизираат целосно
Клучна порака од извештајот е дека скоро 40 проценти од вештините потребни на работното место ќе се променат, а комбинацијата на технички и „човечки“ вештини (креативност, флексибилност, отпорност) станува најбарана комбинација на пазарот.
Што значи ова за Македонија
Регионалните економии кои најбрзо ќе се приклучат кон овие арени нема да бидат оние со најголем пазар, туку оние со најбрза адаптација. Токму затоа стартувањето на „Везилка“, првиот национален центар за вештачка интелигенција во земјава, доаѓа во клучен момент. Компаниите и институциите добиваат директен пристап до европска AI инфраструктура токму кога глобалните индустрии за AI, облак услуги и сајбер безбедност бележат најбрз раст.
Заклучок
Индустриите на иднината веќе не се научна фантастика, туку мерливи трендови поткрепени со реални бројки за приход и вработување. Прашањето за секоја компанија и секој вработен повеќе не е „дали“ да се приклучи, туку „колку брзо“.
